{"id":381,"date":"2017-01-06T20:00:00","date_gmt":"2017-01-06T20:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/blog.econlp.com\/?p=381"},"modified":"2017-02-17T23:21:54","modified_gmt":"2017-02-17T23:21:54","slug":"medytacja-uwaznosci-i-jej-wielorakie-zastosowania-cz-viii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/medytacja-uwaznosci-i-jej-wielorakie-zastosowania-cz-viii\/","title":{"rendered":"Medytacja uwa\u017cno\u015bci i\u00a0jej wielorakie zastosowania \u2013 cz. VIII"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: left;\">Poprzedni wpis by\u0142 po\u015bwi\u0119cony tematyce bada\u0144 wykazuj\u0105cych, \u017ce praktyka uwa\u017cno\u015bci powoduje zwi\u0119kszenie grubo\u015bci i\u00a0g\u0119sto\u015bci kory m\u00f3zgowej, co m.in. stanowi istotny czynnik przeciwdzia\u0142ania starzeniu si\u0119 m\u00f3zgu. Nie s\u0105 to jednak jedyne mierzalne efekty tej formy medytacji. W\u00a0tym miejscu wystarczy dopowiedzie\u0107, \u017ce ilo\u015b\u0107 bada\u0144 nad medytacj\u0105 uwa\u017cno\u015bci jest osza\u0142amiaj\u0105ca, a\u00a0niekt\u00f3rzy twierdz\u0105, \u017ce to jedna z\u00a0najlepiej przebadanych metod stosowanych w\u00a0psychoterapii i\u00a0innych dziedzinach. Do\u015b\u0107 powiedzie\u0107, \u017ce z\u00a0dotychczasowych ustale\u0144 w\u00a0tym zakresie wynika, \u017ce jest ona skuteczna w\u00a0redukcji stresu, stan\u00f3w l\u0119kowych, w\u00a0leczeniu depresji, w\u00a0rozwi\u0105zywaniu problem\u00f3w partnerskich, a\u00a0nawet w\u00a0leczeniu zaburze\u0144 osobowo\u015bci. Wykazano r\u00f3wnie\u017c, \u017ce medytacja ta wp\u0142ywa korzystnie na funkcjonowanie uk\u0142adu immunologicznego, m.in. reguluje ilo\u015b\u0107 kom\u00f3rek systemu odporno\u015bciowego i\u00a0oddzia\u0142uje na ekspresj\u0119 gen\u00f3w. Ekspresja gen\u00f3w, to w\u00a0uproszczeniu proces aktywowania informacji w\u00a0nich zawartej, co dokonuje si\u0119 przez produkcj\u0119 bia\u0142ek i\u00a0kwasu RNA (rybonukleinowego). Procesy te s\u0105 jednym z\u00a0czo\u0142owych przedmiot\u00f3w zainteresowania epigenetyki (greckie epi oznacza \u201ew\u00a0dodatku do\u201d, \u201eponad\u201d lub \u201epoza\u201d).<\/p>\n<figure id=\"attachment_384\" aria-describedby=\"caption-attachment-384\" style=\"width: 163px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-384 size-full\" src=\"http:\/\/blog.econlp.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/Conrad-Waddington.jpg\" width=\"163\" height=\"214\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-384\" class=\"wp-caption-text\">Conrad Waddington (1905-1975) \u2013 Brytyjski biolog, tw\u00f3rca epigenetyki<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: left;\">Pisa\u0142em kiedy\u015b o\u00a0epigenetyce nieco wi\u0119cej, tutaj przytocz\u0119 tylko podan\u0105 przeze mnie wtedy jej definicj\u0119: \u201eObecnie dynamicznie rozwija si\u0119 dziedzina nauki zwana \u201aepigenetyk\u0105\u2019, kt\u00f3ra zajmuje si\u0119 tym, w\u00a0jaki spos\u00f3b czynniki pozagenetyczne (epi-genetyczne), jak \u015brodowisko, styl \u017cycia, od\u017cywiania si\u0119, relacje z\u00a0otoczeniem (w\u00a0tym z\u00a0innymi lud\u017ami) i\u00a0im podobne wp\u0142ywaj\u0105 na kodowanie informacji w\u00a0organizmie, a\u00a0tak\u017ce na przenoszenie ich mi\u0119dzy pokoleniami. Epigenetyka zajmuje si\u0119 wi\u0119c tzw. \u201adrugim kodem\u2019 informacyjnym organizm\u00f3w, kt\u00f3ry niejako nak\u0142ada si\u0119 na genotyp i\u00a0doprowadza do tzw. \u201aekspresji\u2019 jednych gen\u00f3w oraz do wygaszania aktywno\u015bci innych.\u201d [Remedium 2015, nr 5 (266), s. 18-20].<br \/>\nW\u00a0praktyce oznacza to, \u017ce je\u015bli mamy do czynienia np. z\u00a0bli\u017aniakami jednojajowymi o\u00a0bardzo podobnym \u201egarniturze\u201d genetycznym, ale jeden z\u00a0nich latami regularnie stosuje wysi\u0142ek fizyczny, a\u00a0drugi nie, to z\u00a0punktu widzenia epigenetyki ten czynnik r\u00f3\u017cnicuj\u0105cy mo\u017ce decydowa\u0107 o\u00a0ekspresji odmiennych gen\u00f3w u\u00a0tych bli\u017aniak\u00f3w. Np. u\u00a0regularnie \u0107wicz\u0105cego mog\u0105 pozosta\u0107 w\u00a0u\u015bpieniu geny odpowiadaj\u0105ce za sk\u0142onno\u015bci do chor\u00f3b typowych dla m\u0119\u017cczyzn w\u00a0jego rodzinie, a\u00a0aktywowane mog\u0105 by\u0107 geny odpowiedzialne za podwy\u017cszenie odporno\u015bci, sprawny metabolizm itp. Okazuje si\u0119 jednak, \u017ce wa\u017cnymi czynnikami stymuluj\u0105cymi ekspresj\u0119 jednych gen\u00f3w, a\u00a0u\u015bpieniu innych s\u0105 nie tylko \u0107wiczenia fizyczne i\u00a0inne \u201enamacalne\u201d elementy stylu \u017cycia, lecz r\u00f3wnie\u017c m.in. medytacja. Trudno si\u0119 dziwi\u0107, skoro powoduje ona d\u0142ugofalowe zmiany w\u00a0zakresie nastroju, poziomu odpr\u0119\u017cenia, nastawienia do zdarze\u0144 i\u00a0sytuacji itp.<br \/>\nStaje si\u0119 wi\u0119c zrozumia\u0142e, \u017ce medytacja uwa\u017cno\u015bci znajduje zastosowanie w\u00a0bardzo zr\u00f3\u017cnicowanych dziedzinach. Pisa\u0142em ju\u017c o\u00a0psychoterapii, gdzie przeprowadzono najwi\u0119cej bada\u0144 na jej temat i\u00a0opracowano r\u00f3\u017cnorodne programy leczenia z\u00a0wykorzystaniem tej metody.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-391 size-medium\" src=\"http:\/\/blog.econlp.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/2727-224x300.jpg\" alt=\"Ok\u0142adka ksi\u0105\u017cki Praktyka uwa\u017cno\u015bci, autorzy John Teasdale, Mark Williams, Zindel Segal\" width=\"224\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/2727-224x300.jpg 224w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/2727.jpg 550w\" sizes=\"auto, (max-width: 224px) 100vw, 224px\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-390 size-medium\" src=\"http:\/\/blog.econlp.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/2518-201x300.jpg\" alt=\"Ok\u0142adka ksi\u0105\u017cki &quot;Uwa\u017cno\u015b\u0107 i psychoterapia&quot;, autorzy: Christopher K. Germer, Ronald D. Siegel, Paul R. Fulton\" width=\"201\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/2518-201x300.jpg 201w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/2518.jpg 550w\" sizes=\"auto, (max-width: 201px) 100vw, 201px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\">Jednak\u017ce z\u00a0coraz wi\u0119kszym zainteresowaniem praktyka uwa\u017cno\u015bci spotyka si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w\u00a0coachingu i\u00a0pokrewnych systemach wspierania rozwoju.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-392 size-medium\" src=\"http:\/\/blog.econlp.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/4145LuxZjdL._SX330_BO1204203200_-200x300.jpg\" alt=\"Ok\u0142adka ksi\u0105\u017cki &quot;Living Mindfullly&quot;, autor: Gary Heads\" width=\"200\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/4145LuxZjdL._SX330_BO1204203200_-200x300.jpg 200w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/4145LuxZjdL._SX330_BO1204203200_.jpg 332w\" sizes=\"auto, (max-width: 200px) 100vw, 200px\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-386 size-medium\" src=\"http:\/\/blog.econlp.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/i-uwazny-coaching-jak-uwaznosc-moze-zmienic-twoja-praktyke-211x300.jpg\" alt=\"Ok\u0142adka ksi\u0105\u017cki &quot;Uwa\u017cny coaching&quot;, autor: Liz Hall\" width=\"211\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/i-uwazny-coaching-jak-uwaznosc-moze-zmienic-twoja-praktyke-211x300.jpg 211w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/i-uwazny-coaching-jak-uwaznosc-moze-zmienic-twoja-praktyke-768x1092.jpg 768w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/i-uwazny-coaching-jak-uwaznosc-moze-zmienic-twoja-praktyke-720x1024.jpg 720w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/i-uwazny-coaching-jak-uwaznosc-moze-zmienic-twoja-praktyke-800x1137.jpg 800w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/i-uwazny-coaching-jak-uwaznosc-moze-zmienic-twoja-praktyke.jpg 844w\" sizes=\"auto, (max-width: 211px) 100vw, 211px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\">Wprawdzie na razie mo\u017cemy pomarzy\u0107, \u017ceby w\u00a0naszych szko\u0142ach i\u00a0uczelniach medytacja uwa\u017cno\u015bci by\u0142a metod\u0105 standardowo stosowan\u0105 dla uczni\u00f3w i\u00a0nauczycieli, ale na Zachodzie tak w\u0142a\u015bnie si\u0119 dzieje. Tym bardziej, \u017ce badania wykaza\u0142y wielorakie pozytywne efekty\u00a0u\u00a0uczni\u00f3w, a\u00a0w\u015br\u00f3d nich popraw\u0119 skupienia, wyciszenie, regulacj\u0119 emocji i\u00a0rozw\u00f3j wsp\u00f3\u0142czucia, co w\u00a0systemie nastawionym na rywalizacj\u0119 jest szczeg\u00f3lnie istotne. Pomiary zmian strukturalnych i\u00a0funkcjonalnych w\u00a0m\u00f3zgu praktykuj\u0105cych dzieci wykaza\u0142y, \u017ce cia\u0142o migda\u0142owate zwykle silnie zaanga\u017cowane w\u00a0prze\u017cywanie stresu, przejawia\u0142o u\u00a0uczni\u00f3w mniejsz\u0105 aktywno\u015b\u0107 oraz mniejsz\u0105 g\u0119sto\u015b\u0107 szarej substancji. Z\u00a0kolei hipokamp zwi\u0105zany z\u00a0uczeniem si\u0119, zapami\u0119tywaniem i\u00a0regulowaniem pracy cia\u0142a migda\u0142owatego ujawnia\u0142 wi\u0119ksz\u0105 g\u0119sto\u015b\u0107 szarej materii. Medytacja aktywuje r\u00f3wnie\u017c prac\u0119 kory przedczo\u0142owej, kojarzonej z\u00a0dojrza\u0142o\u015bci\u0105, regulacj\u0105 emocji i\u00a0zachowa\u0144, podejmowaniem decyzji, dokonywaniem wybor\u00f3w itp.<\/p>\n<figure id=\"attachment_387\" aria-describedby=\"caption-attachment-387\" style=\"width: 580px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-387 size-full\" src=\"http:\/\/blog.econlp.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/Research_Results_5701-1.jpg\" width=\"580\" height=\"383\" srcset=\"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/Research_Results_5701-1.jpg 580w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/Research_Results_5701-1-300x198.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 580px) 100vw, 580px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-387\" class=\"wp-caption-text\">Wyniki bada\u0144 przeprowadzonych w\u00a02010 r. w\u00a0tzw. \u201euwa\u017cnych szko\u0142ach\u201d przy wsp\u00f3\u0142pracy Uniwersytetu Kalifornijskiego, zaprezentowane przez Randim\u0119 Fernando<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: left;\">Dokonuj\u0105c podsumowania swoich bada\u0144, ich realizatorzy wyci\u0105gn\u0119li wnioski, \u017ce medytacja uwa\u017cno\u015bci podnosi sprawno\u015b\u0107 poznawcz\u0105 u\u00a0uczni\u00f3w, ich umiej\u0119tno\u015bci spo\u0142eczne, radzenie sobie ze stresem i\u00a0og\u00f3ln\u0105 jako\u015b\u0107 \u017cycia. Dzi\u0119ki temu uczniowie s\u0105 bardziej przygotowani na wyzwania tak\u017ce w\u00a0p\u00f3\u017aniejszych okresach swojego \u017cycia i\u00a0lepiej chronieni przed r\u00f3\u017cnego rodzaju ryzykiem, z\u00a0jakim borykaj\u0105 si\u0119 m\u0142odzi ludzie: przest\u0119pczo\u015bci\u0105, uzale\u017cnieniami czy zaburzeniami psychicznymi.<\/p>\n<figure id=\"attachment_385\" aria-describedby=\"caption-attachment-385\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-385 size-full\" src=\"http:\/\/blog.econlp.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/group-of-mindful-students-300x170.jpg\" width=\"300\" height=\"170\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-385\" class=\"wp-caption-text\">Dzieci uczestnicz\u0105ce w\u00a0programach \u201eUwa\u017cne szko\u0142y\u201d&#8230;<\/figcaption><\/figure>\n<figure id=\"attachment_383\" aria-describedby=\"caption-attachment-383\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-383\" src=\"http:\/\/blog.econlp.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/banner-research-teachers-300x148.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"148\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-383\" class=\"wp-caption-text\">&#8230; i\u00a0ich nauczycielka<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: left;\">Przeprowadzano r\u00f3wnie\u017c badania nad efektami praktyki uwa\u017cno\u015bci stosowanej przez nauczycieli. Wynika z\u00a0nich, \u017ce uzyskiwane efekty to redukcja poziomu stresu i\u00a0wypalenia zawodowego, zwi\u0119kszenie skuteczno\u015bci nauczania i\u00a0organizacji zaj\u0119\u0107 w\u00a0klasach oraz utrzymywanie wspieraj\u0105cej emocjonalnie atmosfery w\u00a0klasie.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-389 size-medium\" src=\"http:\/\/blog.econlp.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/51JxI8RyjRL._SX398_BO1204203200_-240x300.jpg\" alt=\"Ok\u0142adka ksi\u0105\u017cki &quot;The Mindful Education Workbook. Lessons for Teaching Mindfulness for Students&quot;, autor: Daniel Rechtschaffen\" width=\"240\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/51JxI8RyjRL._SX398_BO1204203200_-240x300.jpg 240w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/51JxI8RyjRL._SX398_BO1204203200_.jpg 400w\" sizes=\"auto, (max-width: 240px) 100vw, 240px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\">Istniej\u0105 tak\u017ce inne obszary zastosowania praktyki uwa\u017cno\u015bci, jak sport, programy realizowane dla wi\u0119\u017ani\u00f3w, dla artyst\u00f3w, lekarzy, s\u0142u\u017cb mundurowych, dla os\u00f3b zainteresowanych samorozwojem i\u00a0wielu innych.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-388 size-medium\" src=\"http:\/\/blog.econlp.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/41ExuqogmnL._SX331_BO1204203200_-200x300.jpg\" alt=\"Ok\u0142adka ksi\u0105\u017cki &quot;Minfulness and Sport Psychology for Athletes&quot;, autorzy: Kristine M. Eiring, Colleen M. Hathaway\" width=\"200\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/41ExuqogmnL._SX331_BO1204203200_-200x300.jpg 200w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/41ExuqogmnL._SX331_BO1204203200_.jpg 333w\" sizes=\"auto, (max-width: 200px) 100vw, 200px\" \/><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-397 size-medium\" src=\"http:\/\/blog.econlp.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/41oIuNr4eL-199x300.jpg\" alt=\"Ok\u0142adka ksi\u0105\u017cki: &quot;Attending. Medicine, Mindfulness and Humanity&quot;, autor: Ronald Epstein\" width=\"199\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/41oIuNr4eL-199x300.jpg 199w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/41oIuNr4eL.jpg 331w\" sizes=\"auto, (max-width: 199px) 100vw, 199px\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-398 size-medium\" src=\"http:\/\/blog.econlp.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/51PgymaPZkL._SY344_BO1204203200_-200x300.jpg\" alt=\"Ok\u0142adka ksi\u0105\u017cki &quot;Mindfulness for Creativity&quot;, autor: Danny Penman\" width=\"200\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/51PgymaPZkL._SY344_BO1204203200_-200x300.jpg 200w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/51PgymaPZkL._SY344_BO1204203200_.jpg 231w\" sizes=\"auto, (max-width: 200px) 100vw, 200px\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-382 size-medium\" src=\"http:\/\/blog.econlp.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/169974-227x300.jpg\" alt=\"Ok\u0142adka ksi\u0105\u017cki &quot;Gdziekolwiek jeste\u015b b\u0105d\u017a&quot;, autor: Jon Kabat-Zinn\" width=\"227\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/169974-227x300.jpg 227w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/169974-768x1017.jpg 768w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/169974-773x1024.jpg 773w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/169974-800x1059.jpg 800w, https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/169974.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 227px) 100vw, 227px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\">Zainteresowani mog\u0105 si\u0119gn\u0105\u0107 do powy\u017cszych przyk\u0142adowych pozycji, jak wida\u0107 na obrazkach dost\u0119pnych tak\u017ce w\u00a0j\u0119zyku polskim. Poza tym w\u00a0Internecie istnieje wiele stron, gdzie dost\u0119pne s\u0105 liczne interesuj\u0105ce dane dotycz\u0105ce omawianego tematu. Sam korzysta\u0142em tym razem m.in. z <a href=\"http:\/\/www.mindfulschools.org\/about-mindfulness\/research\/\">tych<\/a> <a href=\"http:\/\/mindspaceclinic.com\/science-series-mindfulness-brain-plasticity\/\">trzech<\/a> <a href=\"http:\/\/sites.uci.edu\/mindfulhs\/relevant-research\/\">stron.<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\">I\u00a0tak oto Drodzy U\u017cytkownicy, dotarli\u015bmy do ko\u0144ca ostatniego wpisu na temat medytacji uwa\u017cno\u015bci, cho\u0107 mo\u017cna by go jeszcze d\u0142ugo kontynuowa\u0107. Mam nadziej\u0119, \u017ce ta gar\u015b\u0107 informacji b\u0119dzie Wam pomocna, a\u00a0mo\u017ce nawet zach\u0119ci niekt\u00f3rych z\u00a0Was do wypr\u00f3bowania tej metody w\u00a0praktyce. Tymczasem czeka wiele innych interesuj\u0105cych zagadnie\u0144, kt\u00f3rymi sukcesywnie b\u0119d\u0119 si\u0119 zajmowa\u0142 na niniejszym blogu.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><em>Benedykt Peczko<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Poprzedni wpis by\u0142 po\u015bwi\u0119cony tematyce bada\u0144 wykazuj\u0105cych, \u017ce praktyka uwa\u017cno\u015bci powoduje zwi\u0119kszenie grubo\u015bci i\u00a0g\u0119sto\u015bci kory m\u00f3zgowej, co m.in. stanowi istotny czynnik przeciwdzia\u0142ania starzeniu si\u0119 m\u00f3zgu. Nie s\u0105 to jednak jedyne mierzalne efekty tej formy medytacji. W\u00a0tym miejscu wystarczy dopowiedzie\u0107, \u017ce ilo\u015b\u0107 bada\u0144 nad medytacj\u0105 uwa\u017cno\u015bci jest osza\u0142amiaj\u0105ca, a\u00a0niekt\u00f3rzy twierdz\u0105, \u017ce to jedna z\u00a0najlepiej przebadanych metod&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":400,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","footnotes":""},"categories":[26,71],"tags":[79,85,73,75,72,14,39],"class_list":["post-381","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lista-lektur","category-medytacja-uwaznosci","tag-benedykt-peczko","tag-edukacja","tag-medytacja","tag-medytacja-uwaznosci","tag-mindfullness","tag-nlp","tag-nlp-w-praktyce"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/381","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=381"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/381\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":402,"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/381\/revisions\/402"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/400"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=381"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=381"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=381"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}