{"id":216,"date":"2016-03-04T12:37:19","date_gmt":"2016-03-04T12:37:19","guid":{"rendered":"http:\/\/blog.econlp.com\/?p=216"},"modified":"2022-08-18T11:13:04","modified_gmt":"2022-08-18T11:13:04","slug":"kliniczna-skutecznosc-nlp-i-nlpt","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/kliniczna-skutecznosc-nlp-i-nlpt\/","title":{"rendered":"Kliniczna skuteczno\u015b\u0107 NLP i NLPt"},"content":{"rendered":"

Co pewien czas docieraj\u0105 do nas informacje o wypowiedziach, wywiadach czy artyku\u0142ach, kt\u00f3re usi\u0142uj\u0105\u00a0 dowodzi\u0107, \u017ce NLP to „pseudonauka”, \u017ce nie istniej\u0105 miarodajne badania, kt\u00f3re potwierdza\u0142yby jego skuteczno\u015b\u0107, \u017ce powiela ono koncepcje, kt\u00f3re „od dawna s\u0105 znane”, a jego modele i metody maj\u0105 ma\u0142\u0105 warto\u015b\u0107, o ile w og\u00f3le jak\u0105kolwiek itp., itd. Dla adept\u00f3w NLP jest to zwykle du\u017ce zaskoczenie, poniewa\u017c wielokrotnie w swoim \u017cyciu i pracy do\u015bwiadczaj\u0105 u\u017cyteczno\u015bci tego, czego ucz\u0105 si\u0119 podczas kurs\u00f3w. Na zaj\u0119ciach dowiaduj\u0105 si\u0119, \u017ce NLP to wprawdzie dziedzina, kt\u00f3ra powsta\u0142a w wyniku wsp\u00f3\u0142pracy wielu autor\u00f3w reprezentuj\u0105cych zr\u00f3\u017cnicowane specjalno\u015bci i w dodatku czerpi\u0105cych z niemniej zr\u00f3\u017cnicowanych \u017ar\u00f3de\u0142, ale posiada ono w\u0142asn\u0105 odr\u0119bno\u015b\u0107 i to\u017csamo\u015b\u0107. Jak to mo\u017cliwe – zadaj\u0105 sobie pytanie – \u017ceby tak praktyczny system, kt\u00f3ry od lat w krajach zachodnich (a coraz cz\u0119\u015bciej tak\u017ce u nas) jest standardowym elementem szkolenia mened\u017cer\u00f3w, handlowc\u00f3w, tw\u00f3rc\u00f3w, sportowc\u00f3w, coach\u00f3w, trener\u00f3w, klinicyst\u00f3w, nauczycieli i pedagog\u00f3w, polityk\u00f3w oraz wielu innych okaza\u0142 si\u0119 w ko\u0144cu niewiele wart\u0105 „podr\u00f3bk\u0105”. Oznacza\u0142oby to, \u017ce miliony biznesmen\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie, a tak\u017ce specjalist\u00f3w w dziedzinach profesjonalnej pomocy, lider\u00f3w i innych bezkrytycznie uleg\u0142o i nadal ulega jakiemu\u015b wielkiemu oszustwu i w dodatku nie zdaje sobie z tego sprawy.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Forsowany przez niekt\u00f3rych autor\u00f3w antagonizm „NLP kontra nauka” ma jednak sztuczny charakter, czego dowodzi nie tylko zainteresowanie NLP w\u015br\u00f3d naukowc\u00f3w i nauczycieli akademickich, ale r\u00f3wnie\u017c ich szkolenie si\u0119 w tej dziedzinie i stosowanie jej w praktyce. I tu w\u0142a\u015bnie znajduje si\u0119 klucz do zrozumienia b\u0142\u0119d\u00f3w metodologicznych, faktograficznych, rozumowania i innych, jakie masowo pope\u0142niaj\u0105 krytycy NLP, kt\u00f3rzy znaj\u0105 ten system jedynie z lektur, opowie\u015bci i opinii pochodz\u0105cych z drugiej r\u0119ki. NLP jest dziedzin\u0105 stosowan\u0105, kt\u00f3rej nie da si\u0119 w ten spos\u00f3b zrozumie\u0107. Ka\u017cda dyscyplina stosowana czerpie z istniej\u0105cej wcze\u015bniej wiedzy, ale w spos\u00f3b dla siebie specyficzny i co wi\u0119cej – \u0142\u0105cz\u0105c wiedz\u0119 z praktyk\u0105 dokonuje odkry\u0107, kt\u00f3re s\u0105 niedost\u0119pne ani w ramach teoretycznych rozwa\u017ca\u0144, ani bada\u0144 laboratoryjnych. Na ich podstawie s\u0105 p\u00f3\u017aniej rozwijane nowe metody, a wiedza jest praktycznie weryfikowana. Taki charakter ma w\u0142a\u015bnie NLP. Na szcz\u0119\u015bcie istnieje mi\u0119dzynarodowa spo\u0142eczno\u015b\u0107 profesjonalist\u00f3w, kt\u00f3rzy posiadaj\u0105 pe\u0142ne przeszkolenie w NLP, a r\u00f3wnocze\u015bnie s\u0105 praktykuj\u0105cymi klinicystami, psychologami eksperymentalnymi, posiadaj\u0105 tytu\u0142y naukowe, niekt\u00f3rzy pracuj\u0105 na uczelniach czy w instytutach badawczych. Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c – s\u0105 specjalistami posiadaj\u0105cymi gruntowne przygotowanie w zakresie bada\u0144 naukowych.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Dr Richard Gray<\/p>\n

Jednym z owoc\u00f3w pracy naukowej tej spo\u0142eczno\u015bci jest ksi\u0105\u017cka „Kliniczna skuteczno\u015b\u0107 NLP i NLPt – analiza bada\u0144” (Pozna\u0144: Zysk i S-ka, 2015). Ma ona wielu autor\u00f3w z wielu kraj\u00f3w, a jej redaktorami s\u0105 Lisa Wake, czo\u0142owa autorka i przedstawicielka NLPt w Wielkiej Brytanii, Richard M. Gray, dyrektor\u00a0 NLP Research and Recognition Project i specjalista w dziedzinie terapii uzale\u017cnie\u0144, i Frank S. Bourke, specjalizuj\u0105cy si\u0119 m.in. w terapii traumy.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Dr Lisa de Rijk\u00a0 (dawniej Lisa Wake)<\/p>\n

To jedyna tego rodzaju ksi\u0105\u017cka na rynku, a jej publikacja stanowi powa\u017cne wyzwanie dla krytyk\u00f3w NLP, bo je\u015bli ich wypowiedzi na ten temat maj\u0105 mie\u0107 jak\u0105kolwiek warto\u015b\u0107, to nie mog\u0105 pomija\u0107 jej zawarto\u015bci. W przeciwnym razie autorzy nara\u017c\u0105 si\u0119 na zarzuty ignorancji, braku rzetelno\u015bci i… nienaukowego podej\u015bcia do tematu. Warto o tym pami\u0119ta\u0107, gdy nast\u0119pnym razem natrafimy na kolejny paszkwil o NLP. Jego warto\u015b\u0107 mo\u017ce wtedy by\u0107 tylko taka, \u017ce ods\u0142ania stan umys\u0142u autora oraz poziom\u00a0 braku profesjonalizmu, o ile nie premedytacji i z\u0142ej woli. Ksi\u0105\u017cka ma charakter autokrytyczny, ukazuje stan bada\u0144 nad NLP i NLPt do momentu jej publikacji, ods\u0142ania te\u017c braki i zaleg\u0142o\u015bci w tej dziedzinie, szczeg\u00f3lnie w por\u00f3wnaniu do innych teorii i metod. R\u00f3wnocze\u015bnie jednak prezentuje badania nowej generacji, kt\u00f3re zosta\u0142y przeprowadzone w ostatnich dwudziestu latach, a kt\u00f3re s\u0105 permanentnie pomijane przez krytyk\u00f3w, opieraj\u0105cych si\u0119 na badaniach sprzed 1990 r. Omawia tak\u017ce wybrane badania spoza obszaru NLP, kt\u00f3re po\u015brednio, ale znacz\u0105co potwierdzaj\u0105 i dodatkowo wyja\u015bniaj\u0105 dzia\u0142anie metod NLP. Dok\u0142adnie wyja\u015bniony jest r\u00f3wnie\u017c charakter b\u0142\u0119d\u00f3w metodologicznych pope\u0142nianych przez krytyk\u00f3w NLP.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Dr Frank Burke<\/p>\n

Dlatego gor\u0105co polecam jej lektur\u0119 wszystkim, kt\u00f3rym brakuje tego rodzaju wiedzy, kt\u00f3rzy czuj\u0105 si\u0119 zdezorientowani rozbie\u017cnymi opiniami na temat NLP, i kt\u00f3rzy chcieliby sobie i innym odpowiedzie\u0107 na wiele nurtuj\u0105cych ich pyta\u0144, wynikaj\u0105cych z zamieszania, jakie panuje wok\u00f3\u0142 tego systemu. Poza tym, g\u0142\u0119bsze rozumienie mechanizm\u00f3w dzia\u0142ania modeli i metod, jakimi si\u0119 pos\u0142ugujemy – czego dostarcza ta ksi\u0105\u017cka – rozwija nasz profesjonalizm, bieg\u0142o\u015b\u0107 w ich stosowaniu i wi\u0119kszy wp\u0142yw na efekty. Nie jest to tekst o NLP, do jakich przywykli\u015bmy, wymaga skupienia i zag\u0142\u0119bienia si\u0119 w tematyk\u0119 i terminologi\u0119. Jednak korzy\u015bci z tej lektury w pe\u0142ni uzasadniaj\u0105 po\u015bwi\u0119cony jej czas i energi\u0119. A pe\u0142niejsza naukowo uzasadniona \u015bwiadomo\u015b\u0107 tego, jak pot\u0119\u017cnych narz\u0119dzi dostarczaj\u0105 nam NLP i NLPt otwiera nowe horyzonty dla pracy z innymi, a tak\u017ce dla osobistego ich zastosowania.<\/p>\n

Benedykt Krzysztof Peczko<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Co pewien czas docieraj\u0105 do nas informacje o wypowiedziach, wywiadach czy artyku\u0142ach, kt\u00f3re usi\u0142uj\u0105\u00a0 dowodzi\u0107, \u017ce NLP to „pseudonauka”, \u017ce nie istniej\u0105 miarodajne badania, kt\u00f3re potwierdza\u0142yby jego skuteczno\u015b\u0107, \u017ce powiela ono koncepcje, kt\u00f3re „od dawna s\u0105 znane”, a jego modele i metody maj\u0105 ma\u0142\u0105 warto\u015b\u0107, o ile w og\u00f3le jak\u0105kolwiek itp., itd. Dla adept\u00f3w NLP…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":224,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","footnotes":""},"categories":[26,7,34],"tags":[68,69,66,14,67],"class_list":["post-216","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lista-lektur","category-naukowe-podstawy-profesjonalnego-nlp","category-nlp-w-praktyce","tag-frank-s-bourke","tag-kliniczna-skutecznosc-nlp-i-nlpt","tag-lisa-wake","tag-nlp","tag-richard-m-gray"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/216","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=216"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/216\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":872,"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/216\/revisions\/872"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/224"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=216"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=216"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/econlp.eu\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=216"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}